FALARON SOBRE CD "A velocidade do frío"

 

Aquí atoparedes o que a "crítica", ou sexa, os outros opinaron sobre esta obra. Cando as haxa, incluirei tamén aquí algunha que outra entrevista na que se poderá ver o que "falei" e "falaron-preguntaron" sobre ela. Como era: "Somos donos dos nosos silencios e escravos das nosas palabras".

Se a alguén ofendo ou quere amosar o seu acordo-desacordo, sempre está o  "Falade vós sobre "A velocidade do frío" ou o "Correo" para amosarmo. Procuraría que apareceran esas contrarréplicas, ou matizacións, ou cousas dese estilo, se tal ocorrera e así mo pedírades, sempre que houbera nelas o respecto básico e tiveran un mínimo interese. Eu non me creo posuidor da verdade absoluta (non creo que tal cousa exista) e poida que ás veces mereza un tirón de orellas ou uns parabéns, vai ti saber.

Para as seccións dedicadas á crítica, en calquera dos apartados desta páxina, utilizarei os seguintes símbolos. A interpretación é, por suposto, subxectiva. Ademais, nos casos que poida non quedarei calado, serei "escravo das miñas palabras" para ben ou para mal. Igual ca elas/eles. Din que o mellor é ignorar as críticas, pero eu son moi burro. (Sobre todo coas que penso que teñen mala hostia).

 

            J Boa ou moi boa crítica. Incluso hai algunhas destas de bico na boca e ¡alguén que me entende! e outras arroutadas marabillosas deste tipo. ¡Que gozada!

           K Normal. Informativa e tal. Ao mellor non escoitaron o disco, nin o viron nunca diante, pero agradécese pola publicidade, e polo detalle que iso implica.

L Mala. Pero con respecto e dando a sensación de ter escoitado o disco. Destas críticas pódese aprender moito. Hainas con moi boa fe e para min, ás veces, acertan en cuestións moi interesantes. De agradecer. Profesionais e honestas.

            N  Mala de morrer. Pouquísimo tacto. Como se criticaran patacas (e tamén as patacas teñen o seu aquel).  Moita rixidez nos xéneros. Só lles gusta o que lles gusta: tema, estilo, referencias musicais, o que sexa. Monotemáticos. Pode que escoitaran o disco. Pero máis ben están a criticar a outros discos en conxunto ou aos seus pantasmas persoais. Unha mágoa. Hai que tentar esquecelas canto antes.

° Impresentable. Sénteste coma unha unha parva diana. Dá a sensación de que che critican a ti ou ao que cren saber de ti (??), ou ao que tes supostamente dito. Semella que van foderte e punto. Fronte ao caso anterior, a este, fagas o que fagas, nunca lle parecerá ben. Reincidentes gustosos. Non creo que escoitaran o disco ou o que sexa. Non no sentido que eu teño por escoitar un disco ou unha canción, ou ler un libro, ou ver unha película para logo poder criticar cunha micromínima obxectividade, dentro dos teus propios gustos, por suposto.

Entrevista ou crítica que inclúe entrevista.

 

Ás veces é difícil distinguir N e mais °, e, desgraciadamente, en ocasións van acompañadas. O mesmo sucede no resto dos casos JKL, pero xa non é tan duro.

 

                       

J "A velocidade do frío son 64 minutos de banda sonora, divididos en 24 temas, sobre los que Seixas –y un selecto grupo de invitados- relata o canta textos extraídos del libro homónimo. Pero A velocidade do frío no es el disco del libro. Hay una razón evidente que lo justifica y es el que el disco mantiene su sentido y su vigencia como composición creativa incluso si es despojado de sus letras. Esto es, Seixas ha creado un producto musical autónomo, arropado e inspirado por los textos de la obra por él escrita.

A velocidade do frío tampoco semeja un autohomenaje de su creador. Más bien al contrario, parece ser un reconocimiento del mismo hacia sus más evidentes influencias musicales.

El disco ha sido gravado en Santiago con la colaboración de César Morais. Son precisamente Morais y Seixas quienes se han hecho cargo de todos los instrumentos. Para las voces, el escritor vilagarciano ha contado con la colaboración de Josito Porto, Carlos Blanco, Ana Romaní, Tacho González, Manuel Millán, Lino Braxe, Miguel Curra, Quico Cadabal, Paco Abelleira y su propia hija, Laura.

Los 64 minutos del disco están divididos en tres partes. La primera, "Xabier e Moncho", es la más compleja desde el punto de vista musical y los temas que la forman mantienen entre sí una coherencia argumental, que no estilística.

La segunda – "Historias con frío"- es, sin duda, en la que el disco alcanza sus momentos más sublimes. Canciones vomitadas, de apenas dos minutos. Canciones con una acústica descarnada que se acentúa aún más con la narración de Carlos Blanco. Canciones íntimas y desnudas en las que el rasgar de la púa sobre la cuerda es más que una metáfora.

El CD concluye con "Finais de Viaxe", tres propuestas abiertas, tres estilos diferentes, tres guiños de complicidad para el final del recorrido."

                                   (Carlos Crespo: Faro de Vigo; La Ría del Ocio: 19/12/97)

 

¡Pufff! Encántame cando a xente traballa aquilo sobre o que fala. Aínda por riba, Carlos Crespo, dá xusto na diana en case todo o que di, e á marxe de darlle información á xente, valora con precisión e tino o cd e as súas motivacións. Críticas coma esta axudan non só a tirar para diante, senón a entender mellor o que fas. Gracias a todos os Carlos como este. (Aínda por riba isto é só a punta do iceberg, xa que ía baixo a foto da portada de José Luiz Oubiña enriba e ocupaba unha banda estreita no lado esquerdo dunha páxina enteira dedicada a este disco. O resto da páxina podedes lelo despois. Para min, unha gozada.) e cunha das fotos que sacou José Luiz e á fin non incluímos no cd, en grande.

 

JK "Hai un pouquiño de maxia en todas as cousas e logo unha perda para compensalo todo". A cita de Lou Reed abre o libro "A velocidade do frío", de Manuel Seixas (Premio Xerais 96) e, agora, pecha o disco que co mesmo título apresenta o autor arousán. A iniciativa de Seixas, acompañado dun bon grupo de amigos músicos, xornalistas e actores, consiste en plasmar nun compacto a outra visión do seu libro. A que non se pode incluír cando a novela vai só en papel. O arousán, ao que lle gosta tanto a música como a literatura (é membro do grupo "Korosi Dansas") escolle fragmentos dos atormentados personaxes de "A velocidade do frío" e cria o fundo sonoro que se agacha tras as páxinas impresas. Pódese intuir a trama da novela: personaxes masculinos atormentados tras perdas irrecuperábeis e un conxunto de secundários que residen entre o fútbol e o asilo. A chave do disco, como na novela, esta no sofrimento como acompañante permanente ("O tempo só varre para debaixo da alfombra") a causa da perda do querido e na preséncia do automóbil como desencadeante das traxédias.

 

Seixas é o responsábel da música que serve de guía do texto e que, polo tanto, é cambiante como os momentos que viven os seus protagonistas. Á labor dos músicos Carlos Castro, Alfonso Franco e Santi Frutos, hai que engadirlle a aportación fundamental de César Morais, que se encarrega tanto da programación como do piano na "Historia de Roque o parapléxico". A guitarra de Seixas (xa coñecida por "Korosi Danzas"), quen adapta ao seu "sofrimento" temas como "What a wonderful world", que popularizou Louis Amstrong, ou Moonriver, de Mancini, acompaña ademais as palabras máis raibosas de "A velocidade do frío". Ana Romaní, Carlos Blanco, Quico Cadaval, Lino Braxe e Josito Porto, entre outros, arroupan ao profesor de filosofía de Arousa neste seu experimento. Tamén a pequena Laura, quen pecha o disco parafraseando a Lou Reed, e quen semella dar un pouco de luz a tanto padecimento".

                                   (Arantxa Estévez: A Nosa Terra, 15/01/98)

 

Como se pode ver é de agradecer toda a información que inclúe Arantxa, quen a partir da súa clara noción do libro describe a base do disco para min acertadamente, e, sobre todo, aporta algo que eu sempre pensei: a intervención de Laura na "Coda" final do disco como o que ela di: "un pouco de luz a tanto padecemento". Efectivamente, eu non o tería dito mellor. (Por outra parte, agradécese a "promoción" indirecta para "Korosi Dansas", veredes que aparece unha vez "Korosi Danzas", así está no artigo, e non o cambiei, primeiro porque tento que as críticas aparezan tal e como as escribiron, sen censuras nin engadidos, (a non ser erratas claras que non veñen a conto), e segundo porque era e é algo que sempre nos pasaba: a dificultade de que se transcribira ben o nome do grupo. Co tempo, pensamos que poida que nos pasáramos, que ten moitas dificultades na pronuncia e na escrita, e que ao mellor resultaría preferible "KD" só, ou algo así. Ben, isto é máis do apartado de Korosi Dansas.

Por outra banda, só como curiosidade, na "Historia de Roque o parapléxico" non hai programación e o piano que soa "toqueino eu", quería tocalo. Custoume traballo e por un lado gravei acompañamento e logo engadimos os solos do propio piano, e aí axudou César coa súa habilidade na técnica para borrar ou retocar detalles. El domina mil veces máis ca min o piano, pero era algo que tiña moi claro. Ese piano tiña que ser das miñas mans, "teimas de pianista frustrado", e así foi.)

 

 JK A Velocidade do frío: ROCK Y LITERATURA.- "Escuchando este, a no dudar, "sui géneris" experimento del premio Xerais de Novela (y componente del grupo de rock Korosi Dansas) Manuel Seixas, me ha venido a la cabeza un disco de Alice Cooper –posiblemente el mejor de Alice Cooper, aunque un tanto desconocido- titulado "Welcome to my nightmare" ("Bienvenido a mi pesadilla"). En él se narraba, con canciones, la historia de un desequilibrado psíquico internado en un manicomio. Musicalmente, por supuesto, el disco de Alice es muchísimo más rico y las historias que se cuentan no tienen absolutamente nada que ver, pero uno no resiste la tentación de afirmar que ambos comparten una especie de atmósfera común.

No hay ninguna referencia a "Welcome…" en "A Velocidade do frío" y sí, en cambio, a Pink Floyd (incluso se escucha un pasaje de "Wish you were here") y a Lou Reed. Claro que también encontramos fragmentos de "I’ve got you on my mind" (de Col Porter, interpretada por Fred Astaire) y hasta sendas "adaptaciones" de "What a wonderfuld World" y el tango "Yira" de Discépolo. A estas alturas imagino que ustedes lectores/as, ya se habrán hecho un lío…"¿De que diántres está hablando éste?".

Bueno, pues estoy hablando de la adaptación de una novela al formato CD partiendo de claves del rock (o, más en concreto, de la cultura/contracultura pop). "A velocidade do frío", a mi juicio, pretende ser un experimento de fusión cultural, una fórmula de comunicación cuya principal virtud estriba en la osadía artística de un Manuel Seixas al que supongo muy consciente de que lo que acaba de pergeñar recibirá bofetadas de los intelectos integristas de cada uno de los géneros que toca. De ahí que, a salvo de prejuicios, entiendo que hay que saludar favorablemente esta nueva versión de "A velocidade do frío" que gustará a muy pocos y que, sin embargo, no dejará impasible a casi nadie. La esencia del rock y de la literatura consecuente estriba una ética destinada a despertar conciencias. Lo de Manuel Seixas recibirá bofetadas, pero también las da".

                                   (Salvador Rodríguez, Faro de Vigo, Xaneiro 98)

 

            A verdade é que se nota que Salvador Rodríguez controla de música. Exerce como un bo crítico musical. Sabe do que fala. Respecto ao de Alice Cooper, gustoume a comparación por ser quen é (todas son odiosas, pero vaia), xa que Alice Cooper, concretamente o seu disco "Alice Cooper goes to Hell", e máis concretamente unha canción deste vello disco: "I never cry" –que, por certo, é unha "adaptación" dun tema alleo-, forman parte da miña historia máis íntima, ata o punto de ter gravado unha cinta con algunhas das cancións que "me fan chorar por dentro", que me levan a anacos da miña vida, con ese título,e con esa canción ao final. Se tal, falarei disto en Manuel, ¿vale? O que non escoitei nunca é  disco de Alice Cooper ao que fai referencia na crítica, pero todo chegará. Teño ganas.

            Gracias, Salvador Rodríguez, por captar a "osadía" do traballo, e si, eu era e son consciente das posibles "bofetadas" por andar a meterse onde a un non o chaman, por andar a mesturar rarezas, pero tamén era e son consciente dos, coma ti dis, seguramente poucos que gustan do feito sen prexuízos e con sentimento por riba de todo, era e son consciente de que tamén dou "bofetadas", era e son consciente de que hai que "despertar conciencias", iso tento, sobre todo no meu traballo de filosofía, era e son consciente de que o que fago, para ben e para mal non adoita deixar impasible. Diso se trata. Gracias polo teu saúdo favorable. Espero que escoites o meu "Presentimento", e a ver que ocorre.

            (Nota á marxe: fixádevos no diferente enfoque destas dúas últimas críticas: a de Arantxa máis próxima á novela, ao texto, a de Salvador máis próxima ao disco, á música, e á fin tentando chegar os dous á mestura. Non sei se todos, pero moitos camiños levan á miña pequena aldea, aínda que sexa para arrasala).

 

            J "Á porra coa música. Nin me importa o libro. Ou disco, ou o demos que sexa isto, esta especie de muro particular que "Manolo Seixas" debía levar dentro dende hai tanto tempo (porque estas cousas son das que se levan dentro,e non das que se fan) e que a "potra" histórica, en forma de premio Xerais, nos permite compartir. Isto non é un disco, nin un libro musicado. Eu diría que esto que escoito nin sequera existe. Só son historias, ou retallos de historias, quizais, que se van cravando na mente, que desfían o corazón en lembranzas, en asentimentos, en nada. Historias que estragan, que ralentizan aínda a velocidade do frío á que constrúen a autoestrada por riba de nós, pegada á nosa pel que ferve quente polo único quente que nos queda, un corazón fervente que non vale nada, ninguén quere nin entende, ó que só lle queda a esperanza de ter a suprema sorte Santiago, o batería que escoita o golpe de bombo perfecto ó ser atropelado.

            E tanto me ten que non sexa perfecto, e tanto me ten que teña cantadas, e tanto me ten que anden por aquí recitados, e cancións, e notas, e instrumentos, coma se estas cousas na realidade se puidesen gravar, ou mesmo ata facer un desenvolvemento técnico de cómo foi a cousa, unha partida de nacemento. E tanto me ten de ónde veña porque sei onde ten chegado. ¿Que máis me teñen a min estas historias? Nada. ¿Qué máis me dá estrangularme eu soíño coa historia de Sara? Nada. ¿E que logo a de Heinke lle dea outra volta de rosca á miña vea aorta? Nada. ¿E completar o quebracabezas da dor coa historia de María? Pouco. Vivisección coleando. ¿Importa de algo sentir a desesperación de Xabier e Moncho dentro do coche, as rodas sobre a estrada do inferno? Non. Nin lembrar as propias experiencias facendo dedo, o frío acadado na espera dun golpe de sorte que leve ó territorio perdido, ó enfrontamento co propio fracaso, cos sorrisos que non se poden compartir cando coñeces o teu método de volta, elixido por Deus para lembrar a condición, necesidade estúpida e inevitable. Cantado que estaba, rapaz. Das historias, cando son boas, ninguén fala. Das historias, cando doen, non se lembran. Das esperanzas, cando morren, nada queda. Estoupidos para o mundo, nada mellor que rematar a desesperación en Melbourne, o máis lonxe posible do sitio que te viu nacer e morrer, porque o que queda agora é unha imaxe falsa e baleira, na que as lembranzas resoan polos corredores que es, e cantas menos lembranzas do perdido para sempre, mellor. E o renxer ó pisalas non son máis que os berros de agonía dos perdidos desexos. Tentarei non poñer nunca o disco, e gardalo no recuncho máis escuro do meu cocheiro, sabendo que sempre localizarei o lugar na mente."

                                               (Breogán R.C.: "O Correo Galego", Xaneiro 98)

 

            ¡¡¡??? Eu tamén diría ao demo con esta crítica. Porque, ¿é unha crítica? Para min, é un corazón latexando que se mergulla nos abismos do cd e da novela (deus, Breogán, ti vives estas historias que escribín) sen pensar no osíxeno necesario. ¡Que máis ten! Breogán R.C., toca as miñas fibras e salta por riba de músicas, letras, sons, literatura, para centrar o seu latexo bum bum-bum bum na vida que hai tras todo iso. Gracias non. Outra cousa, nin mellor, nin peor: estamos no mesmo lado do muro. 

 

 

JK Seixas convierte su primera novela en un disco con 25 canciones.- "Hace dos años, "A velocidade do frío" fue la primera novela de Manuel Seixas (Vilagarcía de Arousa, 1961). Ahora es un CD y un intento insólito de convertir una obra literaria en un disco de rock. No es un audiolibro en el que un escritor lee sus textos ni uno de aquellos elepés conceptuales u óperas rock que se prodigaron en los setenta, o sus versiones actuales. Es una novela que su autor, aprovechando su doble militancia literaria y musical, ha reconvertido o recreado en 25 canciones.

            "A velocidade do frío", la historia de dos hombres heridos por tragedias de carretera a los que conocerse les lleva a sospechar del otro como causante del respectivo trauma, ganó en 1996 el Premio Xerais de novela, considerado como el de consagración delos jóvenes narradores gallegos. Seixas sólo había publicado antes un libro de relatos, "Viñeron do espacio interior" (Edicións Positivas, 1.996), y era incluso más conocido como guitarrista de Korosi Dansas, uno de los grupos de rock emergentes en Galicia.

            "Al escribir siempre he tenido sensaciones musicales, además de cinematográficas. Partes de la novela estaban basadas en canciones ya desechadas, y a la vez, cuando lo estaba escribiendo, muchas veces dicté borradores mientras escuchaba en casa temas que consideraba que me podían inspirar, o en bares con determinado ambiente musical", dice Seixas, un profesor de filosofía que se reconoce "más músico que escritor, al menos en esta etapa, aunque tampoco soy consciente de la diferencia entre las dos categorías".

            La decisión de hacer la "banda sonora" de "A velocidade do frío", "surgió", comenta Seixas, "de la frustración de no poder hacer una presentación musical del libro, con tres o cuatro temas. Después dediqué los momentos libres de dos años a convertirla en música, y tres meses enteros, a grabar el resultado". En la grabación han participado una docena de voces, desde presentadores televisivos hasta gentes del teatro y de la mayoría de los instrumentos se ha encargado el propio Manuel Seixas."

                                               (Xosé M. Pereiro: "El País", 18/I/98)

 

            En xeral é un artigo informativo, e nese nivel, Xosé M. Pereiro fai un bo traballo de síntese, situando tanto ao cd como ao autor nun contexto descoñecido para a xente non galega (e tamén para moita galega, por suposto). Iso era algo importante, abrir un producto galego ao resto do Estado, e ben, non é sinxelo saír en "El Pais", ou sexa que agradecido, aínda que a repercusión non fora moi grande.

En concreto, gústame o primeiro párrafo onde tenta explicar o "insólito" do proxecto, e onde se centra na miña "dobre militancia literario-musical". Respecto ao que eu digo, non cambiou o tempo as ideas básicas. A influencia da música na miña obra literaria faríase cada vez, se cabe, máis evidente, e o mesmo ocorrería e ocorre co cine, influxo básico en moitas das imaxes, situacións, descricións que tento pasar ao papel.

            Certo é que, como di no artigo, que eu me fixen cargo da maior parte dos instrumentos, pero saliento unha vez máis a labor de César Morais aos teclados, baixo e axuda de programación, de Carlos Carlos e a súa incrible percusión, dos tan persoais e sutís saxos de Santi Frutos e do fermoso e gran traballo de Alfonso Franco nos violíns. Graciñas a eles e a todas esas"voces" ás que se refire Pereiro.

 

K "Seixas publica a versión sonora de "A velocidade do frío".-  A próxima semana sairá a venta a primeira novela en soporte disco compacto de audio que se edita en Galicia. A novela é unha versión de "A velocidade do frío", de Manuel Seixas, unha versión musicada que conta con colaboracións de locutores para a narración.

            As adicacións literarias e musicais de Manuel Seixas mestúranse neste novo proxecto de Edicións Xerais de Galicia, un proxecto que pretende levar a literatura a outros soportes diferentes do papel.

            A coincidencia en Seixas da música e da literatura permitiu realizar un disco compacto literario que o autor non quere chamar libro sonoro "porque é algo máis que un recitado con música".

            Precisamente, Manuel Seixas apunta que este disco compacto nace da novela gañadora do Xerais "A velocidade do frío" e comparte o título e o argumento con ella "pero dende aí o resultado é considerablemente diferente". En certo sentido, e segundo o autor, é unha mesma idea expresada con medios diferentes.

            De "A velocidade do frío" escolléronse algúns fragmentos, arranxáronse outros e organizouse con eso un xeito de guión sobre o que colocar a música de Manuel Seixas. A música, evidentemente, é orixinal para este proxecto e pretende ser tan protagonista deste disco compacto como a mesma historia que Manuel Seixas conta na novela que fora gañadora do premio Xerais do ano pasado.

            Na narración desta novela participan voces coñecidas da radio e da escena galega, como son os casos de Ana Romaní, Lino Braxe ou o vilagarcián Carlos Blanco, sen embargo Manuel Seixas apunta que non se trata de unha dramatización do texto, nen unha versión falada, senón unha maneira nova de se aproximar á lectura dende unha perspectiva diferente.

            Seixas indica que a novela ten tomada outra dirección con este disco compacto aínda que se respete as liñas da acción e os seus personaxes.

            Sinala tamén o escritor arousán que se pode interpretar este dico compacto como un percorrido polo libro aínda que, finalmente, o resultado se poida entender tamén como unha obra completamente independente da novela, sen necesidade de facer unha comparación entre as dúas."

                                   (La Voz de Galicia. Edición Arousa. 19/!2/97)

           

Artigo que pretende ser orientativo dun traballo aínda por saír. É moi de agradecer este tipo de promocións nas que se amosa un interese polo producto que pode axudar a que a xente se achegue a el. Nótase que o autor-a trata de "enmarcar" o cd, e que lle custa, pero tamén se nota que me custa a min en certas ocasións. "Non comparación", "resultado considerablemente diferente", "algo máis que un recitado con música", "non se trata dunha dramatización do texto, nin unha versión falada": como se ve, teimaba en tentar distinguir a novela e o cd e era consciente con anterioridade á súa saída á rúa de que non ía ser fácil de "etiquetar". Pois mira, case que mellor, digo eu.

 

JKL "Sigo sendo reticente ao movemento bravú".- "O que lle gusta a Manuel Seixas é ficar na súa casa cos seus colegas. Disto de adicarse á literatura e á música, vicios solitarios ou de compadreo, de complicidade, o que non soporta son os "saraos", as volvoretas literarias, o "mundiño".

            Agora Xerais acaba de editarlle o disco "A velocidade do frío", un compacto no que o Seixas músico quere destilar algunhas das sensacións que o marcaron durante a escrita da novela homónima, que gañara o Premio Xerais o pasado ano.

            Desta volta, o escritor e músico, quixo prescindir do seu grupo, "Korosi Dansas", aínda que si implicou a parte dos seus compoñentes na gravación. O resultado é un disco de atmósfera, case íntimo ás veces, pero violento. Un berro grande desde as cavernas, agresivo, sen circunloquios, como lle gusta ao autor.

            PREGUNTA.- ¿Qué cousas o levaron a titular o disco como a súa novela?

            RESPOSTA.- Son sensacións que eu tiven mentres escribía ou lía despois algún fragmento. A min gústame pouco diferenciar o que fago como músico do que escribo, aínda que recoñezo que o meu é máis o musical.

            P.- ¿O disco está concebido durante a escrita da novela, ou é unha idea posterior?

            R.- É posterior. Aínda que había algúns esbozos de cancións que eu xa tiña por aquí, que me serviron de inspiración para algunha parte do libro. Pero cando xurdiu a idea de facer a presentación da novela con algo de música, xa empecei a traballar escribindo temas inspirados nas sensacións que me provocaba o libro. Por suposto, o disco ten unha estructura independente, que permita que chegue tanto a xente que leu a novela como á que non a coñece. Ou sexa, un disco por si mesmo.

            P.- O disco non é un producto de "Korosi Dansas", o grupo de sempre.

            R.- Hai xente de "Korosi" colaborando. E entre colaboracións e agradecementos están todos, porque os que non participan directamente sempre dan consellos ou ideas.

            P.- ¿Existen moitas diferencias en canto a plantexamentos musicais entre este traballo e o que leva feito "Korosi"?

            R.-  Hai partes que a xente di que se parecen, pero outras non teñen absolutamente nada que ver. Pero hai que ter en conta que eu compoño para "·Korosi" e, desde o momento en que o compositor é o mesmo, ten que existir algunha semellanza. Os de"Korosi" alucinaron algo xa cando lles ensinei a maqueta do disco, e xa viron que era unha cousa bastante afastada do que estabamos a facer como grupo.

            P.- Nos últimos tempos, tanto Manuel Seixas como o propio Korosi grupo "Korosi Dansas" aparecen bastante vencellados ao movemento "bravú" Sen embargo, en principio, eran moi reticentes ao "bravú".

            R.- E eu sigo sendo reticente. Durante moito tempo dixen que non significaba outra cousa que un asunto rural no mal sentido da palabra, un esbardalle sen fondo. E a nivel musical non me acababa de convencer. Quizais, o único que valoraba é que se estivera potenciando a xente nova. Pero outra cousa é que xurdira a revista "Bravú". Eu, para entrar nela, puxen unha condición: que había que abrir a etiqueta, facela menos excluínte.

            P.- ¿Segue tan alleo á realidade literaria coma sempre presumiu?

            R.- Eu nunca presumín diso; o que pasa é que se me malinterpretou. Eu leo pouco, é verdade, pero iso é o único que dixen. Todo este tipo de frases pódense entender coma chulería ou coma o que son, e alá cada un coa súa conciencia."

                                   (Anibal C. Malvar: El Mundo. Edición Galicia. 1/2/98)

 

            Ben, ben, ben, mal, mal, mal. ¿Por onde empezo? Se teño que empezar polo principio tería que falar de Malvar, tamén agochado en ocasións baixo o pseudónimo de Lord Byron, e deste Malvar-Byron podedes encontrar unha opinión máis persoal na sección da novela A velocidade do frío. Porque na cea do Premio Xerais que gañei foi cando nos ¿coñecemos?

            O caso é que esta é a mellor "crítica-artigo" que escribiu referíndose a min, a Korosi ou ao "bravú". Encántame a parte na que fala da atmosfera do disco e todo iso, antes de comezar coa entrevista telefónica, e agradézolle a súa visión, que comparto. Sobre os "saraos" e o "mundiño" foron persoas coma el as que me fixeron desconfiado e incrédulo ante o que eu pensaba que era un mundo limpo e creativo. Claro que o é, para quen vai ao seu, xentes marabillosas que atopei, como García Teixeiro ou Xosé Ballesteros e moitos máis nesa "famosa cea" do Xerais. Pero para outros, todo é pose. Teatro estético "Byron". Paso. De aí o final do artigo, de aí a súa pregunta e de aí, alá a súa conciencia.

            Respecto á entrevista, moi correcta, pero fixarvos no detalle: suponse que era para falar do cd e o titular vai do "bravú" e a entrevista encamíñaa pouco a pouco ata alí. Aínda máis. Enriba do titular, aprecía un "¿resumo? Da entrevista, en letras máis grandes cas do artigo, pero non tanto como o titular (obviedade): "Os de "Korosi Dansas" alucinaron cando lles ensinei a maqueta, viron que era unha cousa distinta ao que facemos como grupo".

            Sei que é difícil ser periodista e que hai que maquetar e ter en conta a cantidade precisa de carcateres, pero ¿por qué quitar o "algo"?. Alucinaron "algo". Que tampouco o que lles ensinei era a marabilla universal, e tampouco eles se caracterizan pola súa pechadura de coco. Algo, alucinaron algo.

            Sobre o que me pregunta, moi ben preguntado, sobre o cd e o que eu respondo, pois, a verdade, creo que repito o que xa sabedes se líchedes críticas anteriores: o porqué do cd, a diferenciación en certa medida da novala aínda que non gustándome os compartimentos estancos nos xéneros, etc.

            ¿E a teima do "bravú"? Isto xa o expliquei na sección Relatos, concretamente nos Relatos para "Bravú", que se complementan cos Artigos para "Bravú".

            "Korosi Dansas" nunca se definiu a si mesmo como grupo bravú. Nós, tentando diferenciarnos, "inventanos" a etiqueta de "rock de batea", que foi cambiando, medrando para arriba e debaixo da batea ao tempo que o facíamos nós. Certo é, que, se o pensamos agora, tantos anos despois da nosa fundación no 88, poida que fora mellor non ter elaborado nunca etiqueta ningunha. O bravú para min, musicalmente, non me enchía nin me enche. A revista era e é outra cousa. E non só eu puxen a condición da que falo no artigo para entrar nela, senón que Josito Pereiro, o director, tamén me insistiu na mesma idea. Por sorte, tanto a nivel musical como literario o do bravú comeza a diluírse e ao tempo a esvarar por todos os ámbitos. Porque tal e como eu entendo o bravú, non é máis nin menos que unha arrotada dende aquí, Galicia, pero, temén, e case, sobre todo, dende aquí dentro dentro dentro. Así que hoxe bravú pode ser todo, e esa etiqueta recaeu en min (antes de entrar na revista ou círculos do "bravú establecido") tanto no literario como no musical. Repito: nuca tal cousa me considerei, nin se considerou Korosi. Pero, se bravú se entende como entraña arroutada e fonda, benvidos a tod@s. Estamos no mesmo carro ou teletransportador aínda que non etñamos por que andar a repetilo ou explicalo. O problema é, ¿onde está Aníbal-Byron? Supoño que no seu, porque cando se mete na vida, digo ben, vida, non obra, vida, dos outros é, cando menos, desagradable, deixémolo nesa palabra. E como a min o do "sarao" e "mundiño" non me vai, e como non son "chulo" nin quero selo, senón agradecido sempre que poida, teño que recoñecer que cando se dedica a facer periodismo duro (non vingativo) é bo, e o mesmo na literatura que escribe ou nos artigos como éste, dignos e ben levados en xeral, cousa que lle agradezo. De verdade, "rapaz". "Tomamos unhas copas e xa pasou todo", ¿era iso o que dixeches, ¿non? Pois iso. Vou ver se sera así nas críticas que me/nos dedicaches, e que aparecen (enteiriñas) ao longo desta páxina dun home que fica na súa casa, coa súa insignificante pero única vida.

 

K "A velocidade do frío", de Manuel Seixas, el primer audiolibro editado en gallego".- "Cuando decidimos editar esta obra partimos de que los libros, en el futuro, van a presentarse en diversos soportes aprovechando las más modernas tecnologías, que permiten hacer obras literarias de otra manera que la tradicional, pero el libro tal y como lo conocemos no corre peligro de desaparecer, porque es necesario para la comunicación creativa", afirma Manuel Bragado.

            "A velocidade do frío", de Manuel Seixas, está en la línea de su autor, un profesor de instituto que lidera un grupo musical. Manuel Seixas ayudó en las composiciones musicales que lleva el CD, en el que también intervinieron con diversos instrumentos César Morais, Espe, Alfonso Franco, Santi Frutos y Carlos Castro. Treinta personas entre locutores y dobladores pusieron las voces. El audiolibro dura 63 minutos.

            Otros dos CD literarios han salido ya al mercado, pero ambos son de poesía: "O polvo da noite", de Manuel Rivas, un recital de poesía y "Las poetas gallegas y Rosalía", de la Fundación Rosalía de Castro, en el que intervienen una docena de mujeres poetas de Galicia, entre ellas Xohana Torres, Xelia Arias y Ana Romaní.

            En otros países está ya muy extendida la costumbre de presentar todo tipo de libros, leídos por actores profesionales,en CD-Rom, que son de gran utilidad para escuchar mientras se conduce en grandes distancias o para personas que leen con dificultad.

            "A velocidade do frío", recién puesto a la venta en las librerías con este formato, lleva una fotografía de José Luis Oubiña, en la que aparece un hombre desnudo junto a una pintada situada en un barrio marginal.

            Los audionarrativos, que están empezando a aparecer en el mercado, tienen sin duda un gran porvenir debido a la facilidad que presentan las nuevas técnicas para la edición."

                                               (La Voz de Galicia, 3/1/98)

 

            Imos ver. Por un lado está o bo afán do artigo por informar e por tratar o tema do presente e futuro dos novos formatos de edición. Nese sentido, subscribo as palabras de Manuel Bragado.

            Por outro lado, o artigo informa na medida do posible sobre aspectos básicos do cd.

Por outro, sección erratas ou algo así: Á marxe do "Polvo" da noite de Rivas, vedes que di que no meu cd "aparece un hombre desnudo junto a una pintada situada en un barrio marginal", cousa que aparece baixo o titular fundamental ao final dun resumo onde insiste: "fotografía de José Luis (Luiz, debería ser, pero este erro cometémolo todos e outros peores) Oubiña en la que aparece un hombre desnudo".

            E si, si que aparece un home desnudo, pero qué queredes que vos diga, faime gracia, porque o tal "home desnudo", que de repetilo semella un exhibicionista é un servidor, e o da barriada marxinal, pois aproveito para desvelar o misterio: a foto foi sacada nunha vella fábrica en ruínas, en Vilaxoán, preto de Vilagarcía, "La Atlántica", cun frío que nin dios, e tentando non facerme dano cos ferros, xeringas e demais, sobre todo no cu. A verdade é que é unha foto "arrisacda". ´Ten a súa "coña".

            E  por último, o artigo di que este tipo de soportes "son de gran utilidad para escuchar mientras se conduce en grandes distancias". Parecería un comentario sen máis, pero faime traer á mente, unha das críticas máis fermosas que recibín sobre este traballo. Foi un día que coincidín (creo que nunha presentación da revista "Bravú" en Vigo) con Antón Reixa. E díxome que viñera escoitando o cd no traxecto Coruña-Vigo, que lle parecere estupendo e incidía, sobre todo, no moito que lle gustara e sorprendera o tratamento de "A historia de Santiago, o batería". Encantáralle. Eu quedei máis contentiño que deus bendito, e aproveito para mandarche saúdos e gracias Antón, porque vindo de ti a cr´tica aaínda é máis afago.

 

J "Como un azucarillo caído en el barro".- "Desde la ventana del Café España vimos caer la tarde, y sin la prisa que se adivinaba afuera nos abandonamos a la amable charla sólo importunada en ocasiones por el soniquete áspero de las máquinas tragaperras.

            Como un padre primerizo, Manuel juguetea sin cesar con la cucharilla del café y remueve una y mil veces unos posos que ya no existen. El destino está ahora escrito en código binario. De momento, Manuel sólo quiere escuchar. Pero pronto mis comentarios se tornan sensaciones compartidas. Hablamos de Lou Reed, de Rober Fripp, de Brian Eno, pero también de Pat Metheny, de Keith Jarret y hasta de Elvis Costello. Como en un juego infantil nos dejamos deslizar por las canciones adivinando en cada una la presencia de todos ellos. Yo propongo y él contesta.

            No creo que en una primera audición nadie resista la tentación de dejar lo que esté haciendo, coger el libreto y subirse al viaje que Seixas propone. Yo –confieso- no lo resistí y acabé disfrutando, como en las buenas road-movies, de la intensa emoción de la aventura, de los diversos escenarios por los que el trayecto discurre, de las borracheras solitarias del protagonista y de la música que la radio escupe –"What a wonderful world"-. Sólo faltó la chica.

            Seixas ha elegido para incluir en este disco aquellos fragmentos del libro que a él le transmitieron algo. "A velocidade do frío no es sino el reflejo de las sensaciones que el libro le transmitió a un tipo que, casualmente, es el mismo que lo escribió". Evidentemente, alguno de estos textos ha requerido el pertinente ajuste para ser convertido em estrofa, "pero siempre sin llegar a desvirtuar su significado. En eso me lo he currado mucho", dice.

            Seixas reconoce que el disco será interpretado de forma diferente según se haya leído o no la novela. "Pasa lo mismo con el cine". Aún así, confía en que el CD no encorsete el libro sino, al contrario, "que descubra nuevas posibilidades". Y es que, ante todo, A velocidade do frío es un disco de ambientes y recreaciones. No es un disco hecho para sonar en las FMs, ni siquiera para ser pinchado en locales nocturnos. Es un disco de momentos para momentos. Pero no es un disco gris, monocromo, lineal. Al contrario, en su travesía Seixas recorre desde el swing al rock and roll más ácido, desde el bee-bop hasta el bolero. La intensidad, eso sí, se dessborda a borbotones en las tres partes en las que se divide este CD. Intensidad a veces disimulada y otras amplificada por un amargo dolor. Es como si un azucarillo cayera en el barro. Por un momento parece conservar su dulce esencia, pero en realidad ya está impregnado hasta la médula del sucio cieno.

            Nos despedimos. Encima de la mesa está todavía el disco. Sobre el mármol negro, la frialdad de aquel cuerpo desnudo se hace aún más violenta. "La portada es también una sensación que yo tuve al leer el libro. Además supone para mi una forma de desprenderme de la atadura a la que me ha tenido metido mi cuerpo, un cuerpo que durante años no me atreví a mostrar ni siquiera en la playa y que ahora va a estar en todas las tiendas".

                                   (Carlos Crespo. Faro de Vigo; La Ría del Ocio:19/12/97)

 

            E, ata agora, isto remata retomando a parte do artigo da que vos falei na primeira das críticas que aquí aparecen. É dicir, sobre isto, unha foto en grande de José Luiz Oubiña non empregada para a deseño do cd, e por riba, esta gozada escrita por Carlos Crespo.

            ¿Que dicir? Que eran finais de decembro. Que o disco aínda non comezara a camiñar, e que a primeira persoa a nivel prensa que entrou nel foi Carlos Crespo e entro ata o fondo, empregando as súas palabras, impregnouse ata a médula deste "azucarillo caído no barro".

            Paréceme boísima a descrición, o ambiente que lle dá á entrevista-crítica-artigo. Comparto nomes, visións, estilos cos que define e analiza o cd. Comparto a súa opinión, sobre a intensidade, amarga dor, doce esencia en sucio barro para definir o que reborda no disco. Gracias, gracias, gracias Carlos por entender tan ben a obra e por xulgala dun xeito tan poético, persoal e, por sorte para min, positivo.

            O que comento do corpo é un trauma persoal que tentarei desvelar en Manuel.

            O corpo, pasa o tempo e sempre ata, dun ou doutro xeito. Tamén é un "azucarillo" no barro da enfermidade que asexa. Frío.